- بازنمایی گفتمان سنت اسلامی از تجربه دینی در سینمای ایران؛ تحلیل گفتمان فیلم زیر نور ماه
اعظم راودراد
دانشیار گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
مجید سلیمانی
کار‌شناس ارشد گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

- خودکارآمدی کامپیو‌تر: سنجش و جایگاه آن در مدل پذیرش فنآوری اطلاعات (مطالعه موردی دانشجویان دختر و پسر دانشگاه‌های اصفهان و آزاد اسلامی شهرضا)
محمدعلی زکی
استادیار گروه جامعه‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه امام حسین (ع)

- آیا این مرد به بمب اتم دست پیدا می‌کند؟ (نگاهی به بازنمایی مناقشات اتمی ایران در مطبوعات آمریکا)
سید علی اصغر سلطانی
استادیار دانشگاه باقرالعلوم
احسان شاقاسمی
دانشجوی دکتری گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

- منش و سبک مصرف موسیقی: مطالعه موردی جوانان شهر تهران
علی شکوری
دانشیار گروه برنامه ریزی اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
امیرحسین غلامزاده نطنزی
کار‌شناس ارشد گروه جامعه‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

- رابطه سرمایه اجتماعی و بیسبال در ایالات متحده آمریکا: ورزش حرفه‌ای ابزاری برای توسعه قدرت آمریکا
سعید رضا عاملی
دانشیار گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
زینت السادات مطهری
کار‌شناس ارشد مطالعات آمریکا گروه مطالعات آمریکای شمالی دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران

- جدید‌تر از رسانه‌های خیلی جدید
پل لوینسون
استاد گروه ارتباطات و مطالعات رسانه‌ای دانشگاه فوردهام

- مقاله دانشجویی: تحلیل نشانه‌‌شناختی عکس‌ها در وبلاگ‌های زنانه
مانیا عاله‌پور
دانشجوی کار‌شناسی ارشد گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی

نشریه جهانی رسانه شبکه جهانی محققان و پژوهشگران ارتباطات است که تا کنون در یازده نسخه (با زبان و محتوای مستقل) راه اندازی شده است. اولین نسخه نشریه جهانی رسانه به انگلیسی در پاییز ۲۰۰۲ راه اندازی شد سپس نسخه‌های آفریقایی، عربی، چینی، مدیترانه‌ای، هندی، لهستانی واسپانیایی راه اندازی پدیدار شد. نسخه‌های دیگر نیز به تدریج راه اندازی خواهد شد. نشریه‌ای که اکنون ملاحظه می‌کنید نیز نسخه فارسی این نشریه است. هدف این نشریه این است که علایق گوناگون پژوهشگران، استادان، دانشجویان و موسسات دخیل در آموزش، پژوهش و فعالیتهای ارتباطاتی را پوشش دهد.

سردبیران:

- دکتر حمید عبداللهیان
دانشیار گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

- دکتر علی رضا دهقان
دانشیار گروه ارتباطات اجتماعی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

۱. تأثیر فرهنگ دینی بر شکل‌گیری خانه مقایسه تطبیقی خانه در محله مسلمانان، زرتشتیان و یهودیان کرمان
غلام‌حسین معمایان، سیدمجید هاشمی طغرالجردی، حسام کمالی‌پور
مشاهده مقاله

۲. روشنفکران ایرانی و مسئله هویت در آیینه بحران
محمدباقر خرمشاد، سیدابراهیم سرپرست‌سادات
مشاهده مقاله

۳. تفاوت شناخت حاصل از گردشگری واقعی و گردشگری مجازی بر پایه نظریه روایت
اعظم راودراد، علی حاجی‌محمدی
مشاهده مقاله

۴. گفتمان شرق‌شناسانه در بازنمایی‌های رسانه‌ای غرب از ایران
حسین پیرنجم‌الدین، سیدمحمد مرندی، محمدرضا عادلی
مشاهده مقاله

۵. جهانی‌شدن و هویت‌های محلی و جهانی دانشجویان (مطالعه موردی: دانشگاه تبریز)
اکرم حبی، اسکندر فتحی‌اذر، بهمن محمدبخش
مشاهده مقاله

۶. نقش راست‌مغزی ـ چپ‌مغزی در پدیداری و پایداری فرهنگ‌ها و تمدن‌ها
علی نوری مطلق
مشاهده مقاله

۷. جایگاه هویت ملی در نظام آموزش و پرورش ایران
مهدی لقمان‌نیا، احمد خامسان
مشاهده مقاله

این فصلنامه با هدف کمک به گسترش شناخت از فرهنگ جامعه ایرانی و تحولات آن توسط پژوهشکدۀ مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری انتشار می‌یابد. مدیر مسئول فصل‌نامه علی‌اکبر علیخانی و سردبیر آن سعیدرضا عاملی است.

مقالات این شماره به شرح زیر است:

مقاله اول، با عنوان «طراحی مدل تعاملی مدیریت رسانه و فنّاوری‌های نوین اطلاعاتی و ارتباطی» از سوی داتیس خواجه‌ئیان، علی‌اکبر فرهنگی و عباس هادوی‌نیا به رشته تحریر درآمده است.

در دومین مقاله، با عنوان «تأملی بر نظریه‌های جامعه‌شناسی استفاده از فنّاوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی (اشاعه، نوآوری و تصاحب)» به رابطه متقابل فنّاوری و جامعه پرداخته‌اند.

سومین مقاله، با عنوان «نظریه‌های رایج درباره پذیرش فنّاوری‌های اطلاعات و ارتباطات»، نوشته مسعود رضایی است که در آن به شرح نظریه‌های فردی پذیرش فنّاوری‌های اطلاعات و ارتباطات، یعنی نظریه‌های نشر نوآوری، پذیرش نوآوری، رفتار هدایت شده، انتظار ـ تأیید و نظریه یکپارچه پذیرش و استفاده‌ از فنّاوری‌ پرداخته شده است.

در مقاله چهارم، «جامعه اطلاعاتی، جوامع معرفتی، شکاف‌های دیجیتال و ضرورت‌های جدید توسعه»، محمد خلجی و هادی خانیکی سعی دارند ضمن معرفی نظریه‌ها و دیدگاه‌های مربوط به شکل‌گیری و پیشبرد جامعه اطلاعاتی و شرایط جدید در عرصه‌ جهانی، ویژگی‌های جامعه اطلاعاتی و جوامع معرفتی را با یکدیگر مقایسه کنند

پنجمین مقاله با عنوان «تأثیر استفاده از تلفن همراه بر شکل‌گیری هویت شخصی مدرن در نوجوانان و جوانان شهر تهران»، نوشته ثریا احمدی، سیدمحمد مهدی‌زاده و سیدوحید عقیلی، حاصل پیمایش بر روی سیصد نفر از جوانان دارای تلفن همراه در شهر تهران است.

در مقاله ششم، «اینترنت، جنبش‌های اجتماعی جدید و بسیج اعتراض‌ها»، خلیل‌الله سردارنیا، پس از اشاره به کارکردهای مهم اینترنت در جنبش‌های اجتماعی، به منظور تأیید بحث‌های نظری، جنبش‌های زاپاتیستا، جنبش‌های اعتراضی علیه سازمان تجارت جهانی و گروه ۸ و نیز جنبش‌های صلح‌طلبانه را به طور اجمال و به صورت مصداقی مورد بررسی قرار داده است.

عناوین مطالب منتشر شده در این شماره از فصلنامه مطالعات فرهنگی دانشگاه تهران به شرح زیر است:

سخن آغازین/ مدیر مسئول
یادداشت/ سردبیر

مقالات

- فضای محلی- جهانی: قدرت و بی‌قدرت فرهنگ‌ها؛
دکتر سعیدرضا عاملی / ترجمه گودرز میرانی

- درآمدی بر نظریه فرهنگی پی‌یربوردیو؛
دکتر شهرام پرستش

- ریموند و یلیامز و ایده فرهنگ؛
دکتر سید حسین نبوی

- قدرت پس از هژمونی، مطالعات فرهنگی در حال دگرگونی؟؛
اسکات لش/ ترجمه بهک روئین تن

-فرهنگ و سیاست: رابطه‌ای مجادله برانگیز؛
دکتر احمد نقیب زاده

- استیلای سیاست بر فرهنگ، تأملی در نسبت قدرت سیاسی یا حاکمیت با فرهنگ؛
اردشیر منصوری

-دیپلماسی عمومی و قدرت نرم؛
ترجمه گودرز میرانی

-دانش، فلسفه و قدرت، بررسی تاریخی مفهوم دانش و فلسفه در نسبت با قدرت و نقش قدرت در شکل‌دهی اندیشه؛
سید مجید توکلیان

-مشروعیت دولت چیست و هابرماس چه می‌گوید؟؛
دکتر سید موسی دیباج

- نظریه فرهنگی سیاست مشرف بر حیات و مقوله قدرت؛
کوزه ون/ ترجمه اکبر بتویی

- دانشگاه و توسعه فرهنگی؛
محمد رئوفی

-شهروندی فرهنگی و فرهنگی شدن شهروندی؛ رویکردی انسان‌شناختی به شهروندی.
دکتر نعمت الله فاضلی

گفت‌وگو

میزگرد مدیریت فعالیت های فرهنگی در دانشگاه/ با حضور دکتر سید مهدی قمصری، دکتر محمد مومنی و دکتر حسین میرزایی

انقلاب فرهنگی و پیامدهای آن در گفتگو با دکتر صادق زیباکلام/ حامد طبیبی

معرفی کتاب

فرهنگ و قدرت: تاریخچه ای از مطالعات فرهنگی/ میلاد حسینی شکیب

بازخوانی فرهنگ سیاسی نئولیبرال

تجدید چاپ کتاب سرمایه

سویه های کور واقعیت، یادداشتی درباره کژنگریستن

پیشخوان
گزارش نشست نقد و بررسی بوطیقای ساختگرا
چکیده‌ی انگلیسی مطالب

فصلنامه به اهتمام اداره کل امور فرهنگی دانشگاه تهران منتشر می‌شود.

سردبیر: جمال کامیاب
نشانی: تهران، خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، نبش ادوارد براون، ساختمان شماره ۲۰، طبقه چهارم، اداره کل امور فرهنگی و اجتماعی دانشگاه تهران
نشانی پست الکترونیک : farhang@ut.ac.ir
تلفن: ۶۶۴۹۵۳۴۱

۱. دوجهانی‌شدن‌ها و ارتباطات بین‌تمدنی
سعید رضا عاملی
مشاهده مقاله

۲. نقش فرهنگ در اقتدار ملی از دیدگاه امام علی علیه‌السلام
محمدباقر بابایی طلاتپه
مشاهده مقاله

۳. نمایش دیگری
حسین میرزایی، امین پروین
مشاهده مقاله

۴. ریخت‌نگاری آیین‌های نمایشی بومی مردم کمیجان با نگرشی ویژه بر کهن‌الگوی بلاگردانی
محمد عارف، مریم رئوفی
مشاهده مقاله

۵. تأثیر مؤلفه‌های هویت ایرانی بر قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران
حسین هرسیج، مجتبی تویسرکانی
مشاهده مقاله

۶. نقش آموزش در ارتقاء شاخص‌های هویت ملی
محمدباقر علی‌زاده اقدم، محمد شیری، سجاد اجاقلو
مشاهده مقاله

۷. ارزش‌های فرهنگی و انصاف
محسن گلپرور، محمدعلی نادی
مشاهده مقاله

۸. موانع ساختاری استقرار قانون در ایران
حمید عباداللهی
مشاهده مقاله

این فصلنامه با هدف کمک به گسترش شناخت از فرهنگ جامعه ایرانی و تحولات آن توسط پژوهشکدۀ مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری انتشار می‌یابد.

شناخت مؤلفه‌های پنهان در پیش‌بینی وضعیت «نظارت الکترونیکی» در ۲۰ سال آینده جامعه اطلاعاتی ایران
نویسنده: امیدعلی مسعودی استادیار و مدیر گروه تبلیغ و ارتباطات فرهنگی دکترای فرهنگ و ارتباطات

مقاله حاضر، حاصل پژوهشی است که با هدف شناخت مؤلفه‌های پنهان در پیش‌بینی وضعیت «نظارت الکترونیکی» در جامعه اطلاعاتی 20 سال آینده کشور ایران انجام شده است تا تصویری روشن به کارگزاران آن ارائه دهد.‌ به‌ این منظور، پس از مصاحبه‌های عمقی که در 3 مرحله، بر اساس روش دلفی انجام گرفت، دیدگاه‌های 15 صاحبنظر دریافت شد.‌ در مرحله اول، 27 پیش‌بینی و در مرحله دوم، پس از هم‌رأیی، 18 پیش‌بینی اظهار شد.‌
این 18 پیش‌بینی، در قالب 18 پرسش در اختیار مجریان جامعه اطلاعاتی ایران؛ «مهندسان مراکز پشتیبانی اینترنت» قرار گرفت.‌ در تحلیل عاملی، ابتدا به منظور بررسی ساختار عاملی، پرسش‌ها با روش مؤلفه‌های اصلی و چرخش واریماکس؛ چرخش داده شدند و نتایج حاصل از آنها نامگذاری شد.‌ به‌این‌‌ترتیب، 6 مؤلفه اصلی و پنهان شناسایی شدند:
نظارت آسان، نظارت فرهنگی، سواد رسانه‌ای، نظارت تخصصی، آسیب‌پذیری آزادی‌ها و مقاومت مردمی
کلید واژه: جامعه اطلاعاتی، جامعه تحت نظارت، روش دلفی، نظارت الکترونیکی

تلویزیون تعاملی و موانع راه‌اندازی آن در ایران
نویسنده: سید جمال الدین اکبرزاده جهرمی دانشجوی دکترا دانشجوی دکترای علوم ارتباطات

تلویزیون تعاملی حاصل دو فرایند «همگرایی» و «تعامل» ناشی از انقلاب دیجیتال است.‌ در پژوهش حاضر موانع راه‌اندازی تلویزیون تعاملی در ایران مورد بررسی قرار گرفته است.‌ یافته‌های این پژوهش، با روش کیفی و استفاده از مصاحبه عمیق با کارشناسان و سیاستگذاران به‌دست آمده است .‌ یافته‌ها حاکی از این است که تلویزیون تعاملی، چندان شناخته شده نیست و راه‌اندازی آن با موانع متعددی روبه‌روست که آنها را می‌توان به سه بخش عمده شامل محدودیت‌های «فنی و تولیدی»، «فرهنگی و اجتماعی» و «قانونی و حقوقی» تقسیم کرد.‌ موضوعاتی چون نامناسب بودن زیرساخت‌‌های فنی و بی‌توجهی به تربیت نیروی انسانی ماهر برای تولید برنامه‌های تعاملی را می‌توان در دسته محدودیت‌های «فنی و تولیدی» قرار داد. موضوعاتی از قبیل انحصاری و دولتی بودن تلویزیون و فراگیر نبودن فرهنگ استفاده از این فنّاوری‌ها در بخش محدودیت‌های «فرهنگی و اجتماعی» جای می‌گیرند.‌ ابهامات موجود بر سر پخش صدا و تصویر از طریق وب و فقدان قانون مناسب برای حفظ حقوق معنوی برنامه‌ها و حفظ حریم خصوصی افراد نیز در مباحث «قانونی و حقوقی» می‌گنجند.‌
کلید واژه: تعامل، تلویزیون تعاملی، صداوسیما، فنّاوری، همگرایی

ظهور رادیو دیجیتال در ایران؛ فرصت‌ها و تهدیدها
نویسنده: محمد حسینی مدرس کارشناسی ارشد ارتباطات
نویسنده: سیدوحید عقیلی استادیار و رئیس دانشکده علوم انسانی دکترای ارتباطات
نویسنده: سیدمحمد مهدی زاده استادیار دکترای ارتباطات

هر چند دنیای دیجیتال دریچه‌های تازه و بکری را برای مخاطبان گشوده است که رسانه‌ها از طریق آنها می‌توانند بر گستره مخاطبانشان بیفزایند، اما پدیده جهانی دیجیتالی شدن رسانه‌ها، با ورود به هر کشور، به اقتضای شرایط تاریخی، اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، علمی و فرهنگی جامعه،تجربه‌ای جدید و منحصربه‌فرد به‌شمار می‌رود.
در این تحقیق با استفاده از روش کیو، دیدگاه‌های کارشناسان، مدیران و صاحبنظران حوزه رادیو، در داخل و خارج از کشور مورد بررسی قرار گرفته است و متغیرهای مربوط به دیجیتالی شدن، در سه بخش تولید، ارسال و دریافت، به عنوان «متغیرهای وابسته» و کلیه عوامل ‌تسهیل‌کننده یا ممانعت‌کننده از رسیدن به هدف (شامل دو بخش درون و برون سازمانی) به عنوان «متغیرهای مستقل» در نظر گرفته شده‌اند.
بر اساس نتایج به‌دست آمده، مهم‌ترین مشکل در خصوص تغییر سیستم رادیو از آنالوگ به دیجیتال، مجاب کردن شنوندگان برای خرید دستگاه گیرنده رادیو دیجیتال است. اما در کنار این مشکل، به دلیل آنکه رادیوهای امروز، راهی جز طی مسیر دیجیتالی شدن ندارند، مهم‌ترین نکته قابل توجه برای مدیران رسانه، برنامه‌ریزی در جهت تغییر محتوای لازم است که در این خصوص برخلاف مسائل فنی، مطالعات چندانی انجام نشده است.
کلیدواژه: رادیو دیجیتال، شبکه رادیویی، مدیریت رسانه، نظام آنالوگ، نظام دیجیتال

بررسی فرصت‌ها و تهدیدهای پادکستینگ برای رادیو در ایران از دیدگاه کارشناسان و کارگزاران ارتباطات
نویسنده: مریم اکبری آزاد کارشناسی ارشدمدیریت رسانه
نویسنده: عبدالله گیویان استادیار دکترای مردم‌شناسی دین و ارتباطات
نویسنده: محمد میناوند استادیار دکترای علوم سیاسی
مقاله حاضر درصدد بررسی دیدگاه‌های کارشناسان و کارگزاران ارتباطات در خصوص تأثیر پادکستینگ، برای رادیو در ایران است. اطلاعات لازم برای بررسی فرصت‌ها و تهدیدهای پادکستینگ، از طریق روش‌های اسنادی و کیفی (گروه‌های کانونی) به‌دست آمده که طی آن، از سه گروه کارشناسان رادیو، کارشناسان رسانه‌های جدید و گردانندگان پادکستینگ در ایران نظرخواهی شده است. همچنین به منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها و معنا کردن یافته‌های پژوهش، از همگرایی رسانه‌ای استفاده شده است. نتایج، نشان‌دهنده آن است که پادکست می‌تواند ظرفیت‌های جدیدی را در سه سطح سازمانی، فردی و محیطی فراهم کند که مهم‌ترین آنها ایجاد فضای رقابتی برای رادیو، گسترش و توسعه رادیوهای تخصصی، شکستن انحصار و ایجاد فضای بحث و گفتگو و نقد و انتقاد در برنامه‌های رادیویی، استفاده از امکانات رسانه‌های دیجیتال‌، استعدادیابی، شناخت بهتر مخاطب و معرفی رادیو به نسل سوم ناآشنا با رادیو است. اما این فنّاوری به دلیل موانع فنی، حقوقی و ... موجود در کشور، دست‌کم تا زمانی که فاقد زیرساخت‌های لازم هستیم، تهدیدی برای رادیو محسوب نمی‌شود.
کلید واژه: پادکست، پادکستینگ، رادیو، فضای مجازی

آی.پی.تیوی، تلویزیون‌های اینترنتی و فنّاوری‌های انتشار فیلم در فضای سایبر ایرانی
نویسنده: حمید ضیایی پرور دکترای علوم ارتباطات اجتماعی
هدف اصلی این مقاله بررسی وضعیت «‌آی پی تی وی‌» ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌و «تلویزیون‌های اینترنتی» در ایران و جهان ‌و نیز وضعیت فنّاوری‌های پخش تصویر و فیلم در فضای سایبر ایرانی بوده است. روش تحقیق روش اسنادی مبتنی بر اینترنت بوده است. در بخش آی پی تی وی، از گزارش‌های تحقیق اتحادیه بین‌المللی ارتباطا‌ت راه دور بهره‌برداری شده و در بخش تلویزیون‌های اینترنتی و فنّاوری‌های پخش تصویر و فیلم در فضای سایبر ایرانی، با‌ روش انتخاب نمونه‌های هدفمند، 4 وب سایت اینترنتی یوتیوب‌، ویدئو گوگل‌، کلام تی‌ و رضوی تی وی، به عنوان اصلی‌ترین فنّاوری‌های پخش تصویر و فیلم در فضای سایبر ایرانی مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفته‌اند. با استفاده از وب سایت‌های اصلی این شبکه‌های اینترنتی نیز سعی شده است کارکردها و ویژگی‌های این شبکه‌ها، به طور دقیق‌ و مستند مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گیرند‌. بر اساس مطالعه حاضر به نظر می‌‌رسد صدا‌و‌سیما به عنوان رسانه ملی باید با رصد کردن تلویزیون‌های اینترنتی به نیازهای جدید مخاطبان فضای سایبر بیندیشد و برنامه‌ریزی‌های لازم را در این خصوص انجام دهد.
کلید واژه: آی.پی.تی.وی‌، تلویزیون‌های اینترنتی‌، ویدئو کست، ویدئو گوگل، یوتیوب

استفاده از ابزارهای نوین ارتباطی در حوزه تبلیغات گردشگری (مطالعه موردی منطقه آزاد کیش از سال 1382 تا ۱۳۸۷)
نویسنده: فرناز سعادت کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی
نویسنده: افسانه مظفری استادیار گروه ارتباطات دکترای علوم ارتباطات اجتماعی گرایش روزنامه‌نگاری
مقاله حاضر، برگرفته از پژوهشی است که با حمایت سازمان منطقه آزاد کیش و با استفاده از روش پیمایشی، به بررسی کاربرد ابزارهای نوین ارتباطی در حوزه تبلیغات گردشگری، در منطقه آزاد کیش می‌پردازد. در این پژوهش، میزان آشنایی کارشناسان تبلیغات منطقه آزاد کیش با سه ابزار نوین ارتباطی «اینترنت»، «پیام کوتاه» و «بیلبورد دیجیتال» و همچنین میزان استفاده از این ابزارها در این منطقه، از سال 1382 تا 1387 مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج حاکی از آن است که میزان استفاده کارشناسان تبلیغات منطقه آزاد کیش از ابزارهای نوین ارتباطی در تبلیغات گردشگری، وابسته به متغیر «میزان آشنایی» این افراد با این ابزارهاست. همچنین «میزان آشنایی» خود نیز معلول متغیرهایی چون «آشنایی با زبان انگلیسی» و «سطح تحصیلات» افراد است. در کل، میزان آشنایی جامعه ‌آماری با ابزارهای نوین ارتباطی و میزان استفاده افراد از این ابزارها در حد متوسط قرار دارد. این در حالی است که امروزه، رشد سریع فنّاوری‌های ارتباطی و اطلاعاتی، دستیابی به بازارهای جدیدی را در زمینه گردشگری فراهم آورده است و اگر ابزارهای نوین ارتباطی در حوزه تبلیغات، با توجه به نقش و کارکرد خاص خود، با آگاهی کامل و به درستی به کار گرفته شوند، می‌توانند نقش مهمی در توسعه این صنعت درآمدزا ایفا کنند.
کلید واژه: ابزارهای نوین ارتباطی، بیلبوردهای دیجیتالی، پست الکترونیک، پیام کوتاه، گردشگری الکترونیکی

نگاهی به کتاب «فرهنگ‌های دیجیتالی: فهم رسانه‌های جدید»
نویسنده: گلن کریبر
نویسنده: روی استن مارتین
نویسنده: مهدی نجف زاده دکترای علوم سیاسی
اغلب کسانی که در دهه هفتاد میلادی دوره گذار از نوجوانی به جوانی را سپری کرده‌اند، هنگام در میان گذاشتن تجربیات خود با دیگران به این نکته اشاره می‌کنند که در این دوره شاهد بوده‌اند دنیا به «یکباره» تغییر یافته است. بخش عمده‌ای از این تغییر سترگ به واسطه ابزارهای جدیدی است که در زندگی انسان کاربرد یافته است.

مدیر مسئول: علیرضا پویا
سردبیر: دکتر سعدی پور (بیابانگرد)
سردبیر این شماره: حمیدرضا ضیایی‌پرور
تلفن: ۲۲۰۱۳۷۳۴ - ۲۲۱۶۷۱۴۵
نشانی: خیابان ولیعصر، خیابان هتل استقلال، ساختمان اداری جام‌جم، طبقه دوم، مرکز تحقیقات
پست الکترونیک: managm@irib.ir

این اثر از منابع قابل توجه در حوزه‌ی روش‌شناسی مطالعات فرهنگی است. کتاب متشکل از مجموعه مقالاتی از صاحب‌نظران حوزه‌ی مطالعات فرهنگی است که جنبه‌های مختلف روش‌شناسی این حوزه‌ی مطالعاتی را مورد توجه قرار داده‌اند.
 

Notes on Contributors
Acknowledgments

1. Introduction: The Questions of Method in Cultural Studies
James Schwoch and Mimi White

Part I: Space/Time/Objects
Introduction

2. From the Ordinary to the Concrete: Cultural Studies and the Politics of Scale
Anna McCarthy

3. Raymond Williams's Culture and Society as Research Method
John Durham Peters

4. "Read thy self ": Text, Audience, and Method in Cultural Studies
John Hartley

Part II: Production and Reception: The Politics of Knowledge
Introduction

5 Cultural Studies of Media Production: Critical Industrial Practices
John Caldwell

6 Feminism and the Politics of Method
Joke Hermes

7. Taking Audience Research into the Age of New Media: Old Problems and New Challenges
Andrea Press and Sonia Livingstone

Part III: Cultural Studies and Selected Disciplines: Anthropology, Sociology, Ethnomusicology, Popular Music Studies
Introduction

8. Mixed and Rigorous Cultural Studies Methodology - an Oxymoron?
Micaela di Leonardo

9. Is Globalization Undermining the Sacred Principles of Modernity?
Pertti Alasuutari

10. Engagement through Alienation: Parallels of Paradox in World Music and Tourism in Sarawak, Malaysia
Gini Gorlinski

11. For the Record: Interdisciplinarity, Cultural Studies, and the Search for Method in Popular Music Studies
Tim Anderson
 

کتاب را می‌توانید از اینجا دانلود کنید.

کتاب «چگونه مطالعات فرهنگی و رسانه‌ای انجام دهیم» اثری مقدماتی در حوزه‌ی روش‌های تحقیق است. کتاب به‌زبانی ساده نحوه‌ی به‌کارگیری انواع تکنیک‌های پژوهشی را برای دانشجویان حوزه‌ی مطالعات فرهنگی و مطالعات رسانه‌ای تشریح کرده است.

Contents:

Introduction
Quantitative and qualitative methods
About this book

1. Getting Started
Chapter overview
Introduction
Deciding on a subject
Use your supervisor
Developing your research question
Paradigms of research in media, culture and ®lm studies
Combining research methods
Phrasing your research question
Identifying sources and resources
Beginning to write your project
Discussion

2. Sources and Resources
Chapter overview
Introduction
Media and academic resources
Other sources of information
Discussion

3. Analysing Media and Cultural Texts
Chapter overview
Introduction
Researching media and cultural texts
Content analysis
Narrative analysis
Semiotics
Ideological approaches
Typological approaches
Genre study
Auteur study
Star study
Combining methods of analysing texts
Using textual analysis in conjunction with other approaches
Discussion

4. Researching Media Institutions and the Culture Industries
Chapter overview
Introduction
Researching the media and culture industries
How we can research the culture industries
Archive research
The interview
Participant observation
Oral history
Combining methods of researching industries
Discussion

5. Methods of Analysing Audiences
Chapter overview
Researching audiences for media and culture
Observing audiences
Asking questions
Focus groups
Oral history
Combining methods
Discussion

6. Presenting Your Work
Chapter overview
Introduction
Criteria for assessment
Planning your work
The project contents
Style matters
Concluding comments

Appendix 1: Libraries and Archives of Relevance
Appendix 2: Websites of Interest to Researchers in Media and Culture
References
Index

]]> ]]> tag:www.mcstudies.ir,2010:/library//3.10 2010-06-15T08:24:10Z 2011-01-07T19:42:01Z

از مقدمه‌ی کتاب: اگر اظهارنظر میگان موریس را بپذیریم که تلاش اصلی مطالعات فرهنگی تحلیل تفاوت‌های نژادی، قومی، جنسی، جنسیتی، طبقاتی و نسلی (به‌ویژه از آن حیث که این تفاوت‌ها چگونه در طی زمان برساخته و سپس به چالش کشیده می‌شوند) است، شاید آسان‌تر بتوانیم علل اقبال به مطالعات فرهنگی در ایران را دریابیم، چه جامعه‌ی ایران واجد همه‌ی این تفاوت‌ها و شکاف‌هاست. کتاب حاضر شامل مجموعه‌ای از مقالات درجه اول در حوزه‌ی مطالعات فرهنگی است که ایده‌های اصلی پژوهشگران برجسته‌‌ی این حوزه (هال، بوردیو، بنت، مک‌رابی و ...) را درباره‌ی فرهنگ، هویت، هژمونی، سوبژکتیویته و ساختارهای اجتماعی در برمی‌گیرد. رشد و گسترش مطالعات فرهنگی ایرانی، بدون شک، در گرو استفاده از تجربیات نظری و عملی نظریه‌پردازان و پژوهشگرانی است که در دیگر جوامع در این عرصه به فعالیت پرداخته‌اند.

فهرست مطالب کتاب:

مقدمه
جمال محمدی

مطالعات فرهنگی: دو پارادایم
استوارت هال / جمال محمدی

فرهنگ عامه و «بازگشت به گرامشی»
تونی بنت / جمال محمدی

استوارت هال و ابداع مطالعات فرهنگی
آنجلا مک‌رابی / عباس کاظمی - محمد رضایی

ایده‌ی مطالعات فرهنگی
گرایم ترنر / جمال خسروی

نظریه‌ی فرهنگی بوردیو
بریجت فاولر / شهرام پرستش

نهادینه شدن مطالعات پسااستعماری
بنیتا پری / جلیل کریمی

از مقدمه‌ی کتاب: اثر حاضر، مطالعات فرهنگی را به بحث می‌گذارد. اجمالا می‌توان گفت که مطالعات فرهنگی، به‌مثابه دانشی میان‌رشته‌ای یا فرارشته‌ای، قلمرویی متکثر از دیدگاه‌های در حال کشمکش است که از طریق نظریه‌پردازی درصدد دخالت در سیاست فرهنگی هستند. مطالعات فرهنگی، فرهنگ را به‌مثابه عملکردهای معنادار بازنمایی در بستر قدرت اجتماعی مورد بررسی قرار می‌دهد و شامل گستره‌ی وسیعی از نظریه‌ها است و با مفاهیم کلیدی مانند فرهنگ، عملکردهای معنابخش، بازنمایی، گفتمان، قدرت، مفصل‌بندی، متون، خوانندگان و مصرف ارتباط دارد.

فهرست مطالب کتاب:

دیباچه پژوهشکده
مقدمه پاول ویلیس

بخش اول: بنیادهای مطالعات فرهنگی

فصل ۱: مقدمه‌ای بر مطالعات فرهنگی
فصل ۲: مسائل محوری در مطالعات فرهنگی

بخش دوم: پرسش‌هایی از فرهنگ
فصل ۳: پرسش‌هایی از فرهنگ و ایدئولوژی
فصل ۴: فرهنگ، معنا، دانش؛ چرخه زبانی در مطالعات فرهنگی
فصل ۵: زیست‌شناسی، تکامل و فرهنگ؛ پرسش‌هایی از تقلیل‌گرایی و پیچیدگی

بخش سوم: شرایط متغیر مطالعات فرهنگی
فصل ۶: بی‌نظمی نوین جهانی

بخش چهارم: عرصه‌های مطالعات فرهنگی
فصل ۷: ورود پسامدرنیسم
فصل ۸: مباحث سوژه‌بودگی و هویت
فصل ۹: قومیت، نژاد و ملت
فصل ۱۰: جنس، سوژه‌بودگی و بازنمایی
فصل ۱۱: تلویزیویون، متون‌ها و مخاطبان
فصل ۱۲: فضای فرهنگی و مکان شهری
فصل ۱۳: جوانی، سبک و مقاومت
فصل ۱۴: سیاست فرهنگی و سیاست‌گذاری فرهنگی

واژه‌نامه؛ بازی زبانی مطالعات فرهنگی

از مقدمه‌ی کتاب: این کتاب را به دو منظور نوشته‌ام؛ نخست، آشنا ساختن دانشجویان و سایر خوانندگان علاقه‌مند با نحوه‌ی مطالعه درباره‌ی فرهنگ عامه در دوره‌ی معاصر؛ و دوم، ارائه شمایی از تکوین مطالعات فرهنگی در بریتانیا از طریق بحث در خصوص طیفی از نظریه‌ها و روش‌های مطالعه دربار‌ه‌ی فرهنگ عامه.

فهرست مطالب کتاب:

مقدمه‌ی مترجم

۱. پیش‌گفتار
مطالعات فرهنگی و فرهنگ عامه
چند نکته‌ی دیگر درباره‌ی کتاب حاضر

۲. تلویزیون
رمزگذاری و رمزگشایی از گفتمان تلویزیون
گفتار درباره‌ی تلویزیون
تلویزیون و ایدئولوژی فرهنگ توده‌ای
دو وجه اقتصادی تلویزیون

۳. داستان‌های عامه‌پسند
خواندن داستان‌های عامه‌پسند
ایدئولوژی و قرائت نشانه‌گرایانه
نظریه‌ی دریافت
شکل‌بندی‌های قرائت
پژوهش فمنیستی در خصوص قرائت داستان‌های عاشقانه

۴. فیلم‌های عامه‌پسند
ساختارگرایی و فیلم‌های عامه‌پسند
پساساختارگایی و فیلم‌های عامه‌پسند
لذت بصری و فیلم
مطالعات فرهنگی و فیلم‌های عامه‌پسند

۵. روزنامه‌ها و مجلات عامه‌پسند
فرهنگ عامه در عرصه‌ی مطبوعات
مجله‌های زنان و دختران
قرائت فرهنگ تصویری

۶. موسیقی عامه‌پسند
اقتصاد سیاسی موسیقی پاپ
جوانان و موسیقی پاپ
پاره‌فرهنگ‌ها، قوم‌نگاری و همگونی ساختاری
واژه‌ها و موسیقی: به‌رقص درآوردن سخنان ساده
سیاست و موسیقی پاپ

۷. مصرف کالا در زندگی روزمره
نظریه‌های مصرف
مطالعات فرهنگی درباره‌ی مصرف کالا
مصرف پاره‌فرهنگی
فرهنگ‌های هواخواهی و به‌یغما بردن متن
خرید به‌منزله‌ی فرهنگ عامه

۸. جهانی‌شدن و فرهنگ عامه
جهانی‌شدن
جهانی‌شدن به‌منزله‌ی رواج فرهنگ امریکایی
هژمونی و جهانی‌شدن

فهرست منابع
نمایه

درباره‌ی کتاب: جنسیت و زندگی روزمره نوشته ماری هولمز برای نخستین بار در سال ۲۰۰۹ توسط انتشارات راتلیج منتشر شد. در این کتاب اطلاعات مفیدی در مورد مفهوم جنسیت در طول زمان ارائه شده و مثال‌های گوناگونی از زندگی واقعی برای درک موضوعات مرتبط با آن ارائه شده است.
خانم ماری هوملز دکتری خود را در رشته جامعه‌شناسی از دانشگاه اوکلند اخد کرد و هم‌اکنون به‌عنوان استاد در دانشگاه فیندرز استرالیا تدریس می‌کند. ارزشمند‌ترین اثر و در عین حال جدیدترین کتاب او جنسیت و زندگی روزمره است که برای نگارش آن چندین سال تلاش بی‌رقفه داشته است. هولمز امیدوار است این کتاب فصل نوینی در نگرش انسان‌ها به‌موضوع جنسبت بگشاید و زمینه را برای مطالعات عمیق‌تر و پربارتری فراهم کند.

فهرست مطالب

درباره کتاب
نگاهی تازه به زندگی روزمره
مقدمه مترجم
مقدمه ویراستار
تشکر و سپاس

مقدمه
زبان جنسیتی و زندگی روزمره
نگرش جامعه‌شناسی و جنسیت
تاریخ، جنسیت و زندگی روزمره
رهیافت تطبیقی جنسیت
نگرش انتقادی
ترتیب کتاب

۱- مرد بودن و زن بودن تنها تفاوت جسمی
تفاوت‌های جسمی زنان و مردان
سابقه مرد و زن بودن
مقایسه دیدگاه‌های مختلف درباره جنس و جنسیت
گوناگونی جنسیتی در فرهنگ‌ها
نگرش انتقادی
ساختار اجتماعی بدن‌ها
خلاصه

۲- یادگیری جنسبت و رفتار مطابق با آن در زندگی روزمره
مقدمه
سابقه رفتار جنسیتی
مدل‌های مردانه و زنانه
مقایسه طبقات یکدیگر: یادگیری به شیوه‌های متفاوت
ارزیابی انتقادی
اجتماعی‌شدن جنسیت: یادگیری
کنش متقابل نمادین
جودیت باتلر
خلاصه

۳- روابط جنسیتی در زندگی روزمره
مقدمه
سابقه روابط جنسیتی
از پدرسالاری خصوصی تا پدرسالاری عمومی
همه مسائل شخصی به‌نوعی سیاسی هستند
مقایسه مناسبات قراردادی و غیرقراردادی
خشونت خانگی یا خانوادگی
زبان خشن
تغییر خشونت در روابط جنسیتی
خلاصه

۴- مقاومت در برابر جنسیت در زندگی روزمره
مقدمه
مقاومت در برابر جنسیت در زندگی روزمره
نخستین موج فمنیسم
موج دوم فمنیسم
مقایسه مخالفت‌ها و اعتراضات
ارزیابی انتقادی مخالفت‌ها و اعتراض‌ها
سنجش موفقیت‌ها
فردگرایی و مخالف‌ها
خلاصه

۵- آینده جنسیت
مقدمه
تاریخ آیندگان
تصورات علمی درباره آینده جنسیت
نگرش انتقادی نسبت به آینده: دوره انسان‌های ماشینی، از بین رفتن یا عقلانی شدن؟
آینده تخریب شده
سنت‌زدایی؟ یا بازاندیشی سنت‌های جنسیتی؟
جهانی‌شدن، تغییرات آب و هوایی و ماهیت جنسیت
خلاصه

۶- جمع‌بندی: جنسبت، زندگی روزمره و از دست‌دادن هویت جنسی
تاریخ جنسبت: درس گرفتن از گذشته
رهیافت تطبیقی جنسیت
تفکر انتقادی

نمایه

درباره‌ی کتاب: چرا فوتبال تا به این حد پرطرفدار است؟ جایگاه اتومبیل در فرهنگ مدرن چیست و چرا برخوردار بودن از اتومبیل به موضوعی حیاتی در زندگی بسیاری از ما تبدیل شده است؟ ولع خرید کالا از کجا ناشی می‌شود و چرا زرق و برق کالاهای جدید برای ما این‌چنین فریبنده است؟ آگهی‌های تجاری و تبلیغات کالا با توسل به کدام تدابیر بر ما اثر می‌گذارند؟ شیفتگی جوانان به موسیقی پاپ ریشه در چه عوامل ناپیدایی دارد؟ در کتاب حاضر، به این پرسش‌ها و پرسش‌های مشابه در خصوص فرهنگ عامه از دیدگاهی روانکاوانه پاسخ داده می‌شود. بخش نخست کتاب به بحثی نظری در خصوص روش انجام دادن تحقیقات روانکاوانه درباره فرهنگ اختصاص دارد و برای کسانی که مایل‌اند این شیوه‌ها را در بررسی فرهنگ جامعه خودمان اعمال کنند، راهنما و معرف منابع موجود در این زمینه است. بخش دوم، بررسی‌های موردی در مورد جنبه‌های عمومی فرهنگ معاصر (مصرف‌گرایی، علاقه وافر به فوتبال، موسیقی عامه‌پسند و غیره) را شامل می‌شود. نمونه‌های تحلیل روانکاوانه فرهنگی در این بخش، حکم الگو و سرمشق برای تامل و باریک‌اندیشی در جلوه‌های همه‌گیر فرهنگ معاصر را دارد. سرانجام بخش سوم کتاب، دیدگاهی روانکاوانه در خصوص اخلاق و فروپاشی قید و بندهای اخلاقی در دوره پسامدرن ارائه می‌شود.

فهرست مطالب

یادداشت مترجم بر چاپ اول
یادداشت مترجم بر چاپ دوم
یادداشت مولف برای ترجمه‌ی فارسی
پیش‌گفتار

بخش نخست: مقدمه

۱- ژرفای امر عادی
گونه‌های مختلف احساسات عامیانه
کنشگری و لذت
نشاط ناشی از نظم و ترتیب
روانکاوی و تحلیل‌های جانبدارانه

۲- مطالعه روانکاوانه فرهنگ چگونه انجام می‌شود؟
پژوهش
نظریه
قیاسهای بالینی
نقد

بخش دوم: بررسی‌های موردی

۳- شکوه این بازی
شور و شوق برای فوتبال
محرمات بنیادین
بازآفرینی نقش جامعه
بازآفرینی ضایعه
طرفداری تعصب‌آمیز از تیم‌های فوتبال

۴- پیکر ملت
نخستین مامن
کار و «سرایت»
ضایعه و کشف

۵- جامعه بزرگ اتومبیل
فن‌هراسی و فن‌دوستی
بدن اتومبیل
تحرک آزادانه
گریزی به تدابیر اتخاذی
پدید آمدن ابژه ناخوشايند
چارچوب اجتماعی

۶- کالاها و ابژه‌های مسرت‌بخش
چشم‌اندازی روانکاوانه از مصرف کالا
سنجش وضعیت بازار با ملحوظ داشتن جنبه‌های ناخودآگاهانه خرید کالا
مصرف، واپسروی و ابژه‌های مسرت‌بخش
نشئه‌ی کالای جدید
تداوم در سیلان کالاها
عذاب وجدان مصرف کنندگان
سیگار کشیدن و واقعیت

۷- موسیقی برای همه خانواده
چشم‌اندازی روانکاوانه از موسیقی پاپ
مدعی بزرگ
رئیس و پدرش

۸- رنج و تالم در حومه شهر
«مزخرف بی نظیر»
شکلهای رنج و تالم
محکم نگه داشتن
مدرنیته و سوگواری

بخش سوم: چشم اندازها

۹- مردم چه می‌خواهند؟
تنفر در انتقال
«به قدر کفایت» یعنی تا چه حد؟

۱۰- شاید خانه از پای بست ویران نباشد
چه کسانی شکوه می‌کنند؟
مشکلات پسامدرن
بازسازی اومانیستی؟
پرسش‌های تجربی
چرا مردم دوباره مرتکب این خطا شده اند؟
مردم‌سالاری احساسات

مراجع
نمایه‌ی اشخاص
نمایه‌ی موضوعات